Eventyrleg

12 punkt · om lag 25 minutt lesing

Eit eventyr er som ei magisk dør til ei anna verd. Når du les eller skriv eit eventyr, går du inn i ei rolle og lever deg inn i ei historie. Eit manus er som eit kart over den historia. Verb fortel oss kva som skjer, som 'spring', 'et' eller 'drøymer'. Replikkar er ord personane i eventyret seier. Hermeteikn (« ») viser at noko er sitert eller blir sagt, som i «Kom hit!». Ein bindestrek (-) bind saman ord, som i 'e-post'. Tankestrek (–) er som eit lite pust i teksten. 'Å' og 'og' er ulike. 'Å' blir brukt før verb, 'og' bind saman setningar eller ord. Dobbel konsonant endrar uttale, som 'hatt' og 'hat'. Dette skal du få prøve deg på no!

Start med punkt 1
Punkt 1 · Eventyrleg

Eventyr

Eit eventyr er ei form for forteljande dikting som har vore til stades i samfunnet sidan den eldste tida vi kjenner til. Dei fleste eventyra vart til lenge før bøkene si tid, og har i staden vorte overlevert munnleg frå generasjon til generasjon. Eventyr kan vere både underhaldning og ei kjelde til livsvisdom, då dei ofte formidlar djupare meiningar og moral.

Les for meg · Eventyr
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forklare kva eit eventyr er, beskrive ulike typar eventyr

1.1Ulike typar eventyr

Innhaldet i kan variere stort, men dei har ofte overnaturleg innhald. Dei handlar ofte om overnaturlege, fantastiske og utrulege hendingar. Til dømes kan dei handle om troll, nøkken og huldra. Slike eventyr med overnaturleg innhald kallar vi ofte for .

I tillegg til undereventyr, har vi òg og . Novelleeventyr er eventyr som ikkje involverer overnaturlege vesen, men heller fortel ei kort, ofte morosam historie. Legendeeventyr, derimot, handlar ofte om religiøse tema og helgenar.

Eventyr kan også vere . Dette er eventyr som gjer narr av personar og eigenskapar, og ofte er det personar i leiande stillingar i lokalsamfunnet som blir spotta. Denne forma for eventyr brukar humor og spotting som verktøy for å formidle ei historie og ein moral.

Ei anna form for eventyr er . I dyreeventyra er hovudpersonen ofte eit dyr med menneskelege eigenskapar. Dyreeventyra fortel gjerne om ei kort hending, ein episode eller situasjon, og brukar dyra sine menneskelege eigenskapar til å formidle ei djupare meining.

Figur 1.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

1.2Eventyr over heile verda

Det er interessant å merke seg at eventyr er kjende over heile verda, og det er mange fellestrekk og forskjellar mellom slik folkedikting i ulike land. Eventyr vi ikkje kjenner opphavet til, kallar vi for folkeeventyr. Her i Noreg er nok dei mest kjende folkeeventyra dei som Peter Christen Asbjørnsen og Jørgen Moe skreiv ned.

Det som er spesielt med eventyr, er at dei sjølv ikkje gir seg ut for å vere sanne. Dei er ikkje meinte som ei faktisk framstilling av verkelegheita, men heller som ein måte å formidle visdom, moral og underhaldning på. Eventyr har gjennom tidene spela ei viktig rolle i å formidle kultur, tradisjonar og verdiar, og har til og med i dag ein viktig plass i kulturen vår.

Figur 1.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 8

Eventyr

  • Forteljande dikting
  • Inneheld ofte overnaturleg innhald
  • Tekstane gir seg ikkje ut for å vere sanne
  • Kan formidle livsvisdom
  • Er den eldste diktinga vi kjenner til
Neste: Opphavet til eventyr
Oppgåver · Punkt 1
Diskuter i gruppa

1.1Kva er eit eventyr, og kvifor har det vore ein viktig del av samfunnet sidan eldste tid?

1.2Korleis vart eventyr overlevert før bøker vart vanlege?

1.3Kva er typisk innhald i eit undereventyr, og kan du gi døme på slike historier?

1.4Kva skil eit novelleeventyr frå eit undereventyr?

1.5Kva handlar legendeeventyr om, og kvifor er dei viktige?

1.6Kva er eit skjemteeventyr, og korleis nyttar desse eventyra humor?

1.7Kan du forklare kva dyreeventyr er, og gi eit døme på eit slikt eventyr?

1.8Kvifor er det interessant å studere likskapar og skilnader mellom eventyr frå ulike kulturar?

1.9Kven var Peter Christen Asbjørnsen og Jørgen Moe, og kvifor er deira arbeid viktig for norsk eventyrtradisjon?

1.10Kvifor gir ikkje eventyr seg ut for å vere sanne, og kva funksjon har dei i samfunnet?

Ferdig med punkt 1NesteSjangertrekk til eventyr
Punkt 2 · Eventyrleg

Sjangertrekk til eventyr

Eventyr er ein særs populær litterær sjanger som kjem med eigne kjenneteikn. Dei tradisjonelle sjangertrekka til eit eventyr gjer det lett å skilje frå andre typar forteljingar.

Les for meg · Sjangertrekk til eventyr
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Kjenne igjen og forklare dei tradisjonelle kjenneteikna ved eventyrsjangeren

2.1Tid, stad og personar

Eitt av dei første vi ser er at eventyra har ubestemd tid og stad. Handlinga er ikkje tidfesta, som vi ser i den velkjende eventyrstarten «Det var ein gong ...». Staden der handlinga skjer er heller ikkje knytt til ein spesifikk stad på kartet, og er gjerne stadar som «Austafor sol og vestafor måne», «Bak dei sju blånar», eller «I skogen».

I eventyra møter vi ofte ei oversiktleg skare med personar. Desse kan vere snille eller slemme, unge eller gamle, kloke eller dumme, vakre eller stygge. Dei same personane kan dukke opp i fleire eventyr, som til dømes brørne Per, Pål og Espen Oskeladd. I tillegg til menneske, kan andre vesen som dyr, fuglar og plantar, og overnaturlege vesen som troll, vere med i handlinga. Desse kan gjerne ha menneskelege eigenskapar, som i eventyret «Kvifor bjørnen er stubbrumpa».

eller heltinna i eventyret er sentrale figurar. Dei blir ofte sette på éin eller fleire prøvelsar, og er den som leiar handlinga framover. Oskeladden, som er helten i «Oskeladden og dei gode hjelparane», er eit godt døme på dette.

Figur 2.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

2.2Tal, gjentaking og reise

er òg eit kjenneteikn på eventyr. Tala 3, 7, 9 og 12 dukkar ofte opp, som vi ser i «Dei tre bukkane Bruse som skal til setra for å gjere seg feite» og i korleis Oskeladden bruker sju gjenstandar når han skal målbinde prinsessa. Det er òg vanleg med troll som har ni hovud.

er eit viktig element i eventyra, og gjer dei lette å hugse og fortelje. Handlinga gjentek seg ofte, slik som i «Dei tre bukkane Bruse».

Reise er eit anna kjenneteikn på eventyr. Helten og andre personar legg ofte ut på ei reise for å nå eit mål, som i eventyret om «Prinsessa som ingen kunne målbinde». På denne reisa får helten ofte hjelp av gode hjelparar, spesielt når helten er snill og sjølv gir hjelp.

Figur 2.2 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

2.3Kamp, moral og faste uttrykk

Konflikt og kamp er sentralt i mange eventyr, som når dei tre bukkane Bruse møter på brua.

Eventyr bruker ofte faste uttrykk, både i innleiingane og i avslutningane. «Langt om lenge» og «Langt og lengre enn langt» er slike uttrykk. i eventyret er at vi kan lære noko av det, og at det gode får løna si og den vonde straffa si. Eventyra sluttar ofte med faste avslutningsuttrykk, som «Så levde dei lukkeleg alle sine dagar» eller «Snipp, snapp, snute, så er eventyret ute».

Figur 2.3 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 13

Ubestemd tid og stad

  • Handlinga er ikkje tidfesta. Døme: «Det var ein gong ...»
  • Staden er ikkje tilknytta ein spesifikk stad på kartet. Døme: «Austafor sol og vestafor måne», «Bak dei sju blånar», «I skogen»
Neste: Personane
Oppgåver · Punkt 2
Diskuter i gruppa

2.1Kva er typisk for korleis eit eventyr startar og sluttar?

2.2Kvifor er tid og stad ofte ubestemde i eventyr?

2.3Kva slags personar møter vi ofte i eventyr, og korleis er desse karakterane framstilte?

2.4Kan du gi døme på magiske tal som ofte dukkar opp i eventyr?

2.5Kvifor er gjentaking eit viktig element i eventyr?

2.6Kva rolle spelar helten eller heltinna i eit eventyr?

2.7Kva slags vesen, utanom menneske, kan vi møte i eventyr?

2.8Kvifor legg personane i eventyr ofte ut på ei reise?

2.9Kva er vanlege former for konflikt eller kamp i eventyr?

2.10Kva er moralen i eventyr, og kvifor er den viktig?

2.11Korleis bidreg språket i eventyr til å gjere dei gjenkjennelege for lesaren?

Ferdig med punkt 2NesteLese eventyr
Punkt 3 · Eventyrleg

Lese eventyr

Å lese eventyr høgt kan vere ei utfordring, men ved å følgje nokre grunnleggjande prinsipp kan ein skape ei framifrå leseoppleving for tilhøyrarane. Ei høgtlesing av eventyr er ikkje berre ei overføring av tekst frå papir til øyre, men det er ei levande gjenforteljing av ei forteljing som er både engasjerande og underhaldande.

Les for meg · Lese eventyr
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Gjennomføre ei høgtlesing av eit eventyr ved å bruke varierte leseferdigheiter som tempo, pausar, stemmestyrke og toneleie, samt vise evne til innleving og engasjement

3.1Lev deg inn i teksten

For det første er det viktig at du sjølv opplever det du les. Eventyret skal ikkje berre formidlast, det skal levast. Det er naudsynt å kjenne forteljinga, å kjenne stemninga, å leve seg inn i personane. Det er her kjem inn. For å lese med innleving, må ein variere både , pausar, stemmestyrke og . Om handlinga er intens, bør lesinga reflektere dette. Dersom det er eit roleg og ettertenksamt avsnitt, bør dette også reflekterast i måten ein les på.

Det kan vere lurt å lese gjennom eventyret på førehand. Dette vil hjelpe deg å forstå både innhaldet og forma på forteljinga, slik at du kan førebu deg på korleis du best skal formidle det til tilhøyrarane dine. Når du les høgt, er det også viktig å lytte. Lytte til teksten, lytte til di eiga stemme, og lytte til reaksjonane frå publikum.

Når ein les eventyr, skal ein også ha i tankane korleis stemninga er. Er det skummelt? Er det komisk? Byggjer spenninga seg opp? Kva slags typar er personane? Korleis høyrest replikkane ut? Ein må også kaste seg ut i lesinga og vise eit oppriktig engasjement.

Figur 3.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

3.2Les for andre

Å lese for ei gruppe krev også ein viss grad av . Dette er viktig både for å fange publikum si merksemd og for å kunne tilpasse lesinga etter reaksjonar. er eit samspel mellom den som les høgt og den som blir lese for. Ein kjem langt med å bruke stemme, pausar og tempo til å underbyggje stemninga og handlinga.

Til sist, men ikkje minst, er det øving som gjer meister når det kjem til høgtlesing. Det kan vere lurt å øve seg på å lese høgt, og å eksperimentere med å gi ulike stemmer til karakterane i eventyret. Å meistre høgtlesing er ein prosess, men med tida og øvinga kan ein skape ei minneverdig oppleving for tilhøyrarane.

Figur 3.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 7

Opplev det du les

  • Lev deg inn i forteljinga
  • Kjenn på stemninga og personane
Neste: Les med innleving
Oppgåver · Punkt 3
Diskuter i gruppa

3.1Kva meiner vi med at ein må «leve» eventyret når ein les det høgt?

3.2Korleis kan du bruke stemmestyrke og toneleie til å gjere lesinga meir engasjerande?

3.3Kvifor er det viktig å lese gjennom eventyret på førehand før du les det høgt for andre?

3.4Korleis kan pausar og tempo påverke måten tilhøyrarane oppfattar forteljinga?

3.5Kva tyder det å lytte til reaksjonane frå publikum, og korleis kan dette påverke lesinga di?

3.6Kvifor er augekontakt viktig når du les høgt for ei gruppe?

3.7Kva fordelar kan det ha å gi ulike stemmer til karakterane i eventyret?

3.8Korleis kan øving påverke evna di til å lese høgt på ein god måte?

3.9Kva type stemning kan du møte i eit eventyr, og korleis kan du formidle denne gjennom lesinga di?

3.10Kan du gje eit døme på korleis du ville lese eit spennande avsnitt samanlikna med eit roleg avsnitt?

Ferdig med punkt 3NesteManus til eventyr
Punkt 4 · Eventyrleg

Manus til eventyr

Å lage eit manus av eit eventyr kan vere ein spennande prosess som kombinerer kreativitet med struktur. Først og fremst må ein identifisere nokre viktige element, slik som antalet roller, og så fordele desse rollene mellom medlemmane i lesegruppa. Etter det blir det essensielt å skrive ned kva kvar rolle seier, med bruk av replikkar. La oss gå grundigare inn i kvar av desse stega.

Les for meg · Manus til eventyr
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Lage eit manus av eit eventyr ved å identifisere og fordele roller, skrive replikkar, og beskrive viktige vokale uttrykk for å skape eit engasjerande og strukturert manuskript.

4.1Finne og fordele roller

Første steget er å finne antalet roller i eventyret. Rollene kan variere i storleik og viktigheit, men alle er essensielle for at historia skal kunne gå føre seg. Hovudrollene er vanlegvis dei som driv handlinga framover, medan birollene bidreg til å skape djupn og kompleksitet i forteljinga. For å identifisere rollene, må du lese eventyret nøye og merke deg kven som deltek i handlinga. Det kan vere menneske, dyr, objekt eller til og med krefter.

Neste steg er å fordele rollene mellom medlemmane i lesegruppa. Dette kan gjerast på mange måtar, men det er viktig å ta omsyn til kvar enkelt sine interesseområde og evne. Dersom det er fleire roller enn det er medlemmer, kan nokre medlemmer ta på seg meir enn éi rolle. Alternativt, om det er for mange medlemmer, kan nokre roller delast mellom fleire personar.

Figur 4.1 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.

4.2Skrive manus

Tredje steget er å skrive ned namna på rollene og kva dei seier. Dette kan du gjere ved å lage ei liste over alle rollene, og så skrive ned kva kvar av dei seier i eventyret. Det er viktig å vere nøyaktig i denne prosessen, for det er her du faktisk skapar . Hugs å inkludere alle detaljar, inkludert pausar, endringar i tonefall, og andre lydlege uttrykk.

Det siste steget er å bruke replikkar. Replikkar er den delen av manus som bestemmer kva kvar rolle skal seie. Dei er som oftast skrivne i første person, og dekkjer alt frå til . Når du skriv replikkar, er det viktig å hugse at du ikkje berre skriv det karakterane seier, men også korleis dei seier det. Bruk detaljar for å beskrive tonefall, tempo, og andre viktige aspekt ved tale.

Å lage eit manus frå eit eventyr kan vere ein krevjande prosess, men det er også ein svært givande aktivitet som kan hjelpe til med å utvikle både skrive- og leseferdigheitene dine. Med litt øving vil du bli i stand til å lage engasjerande og underhaldande manuskript basert på favoritteventyra dine. Lykke til!

Figur 4.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 4

Identifisere roller i eventyret

  • Les eventyret nøye for å finne alle rollene.
  • Noter ned hovud- og biroller og deira funksjonar.
Neste: Fordel roller mellom medlemmane i lesegruppa
Oppgåver · Punkt 4
Diskuter i gruppa

4.1Kva er dei viktigaste stega i å lage eit manus frå eit eventyr?

4.2Kvifor er det viktig å identifisere alle rollene i eventyret før ein startar med manuset?

4.3Korleis kan ein fordele rollene i lesegruppa på ein rettferdig måte?

4.4Kva bør ein tenkje på når ein skriv ned replikkane for kvar rolle?

4.5Kvifor er det viktig å inkludere detaljar som pausar og tonefall i replikkane?

4.6Korleis kan birollene bidra til å gjere forteljinga meir interessant?

4.7Kva er fordelane med å lage eit manus av eit eventyr for utviklinga av skrive- og leseferdigheitene?

4.8Kan du gi eit døme på korleis du ville beskrive tonefall og tempo i ein replikk?

4.9Kva utfordringar kan ein møte på når ein lagar eit manus frå eit eventyr, og korleis kan ein overvinne dei?

4.10Korleis kan ein sikre at alle i lesegruppa er engasjerte og involverte i prosessen med å lage manuset?

Ferdig med punkt 4NesteVerb
Punkt 5 · Eventyrleg

Verb

Eit verb er ein viktig ordklasse som fortel oss kva nokon gjer, kva som hender, eller som uttrykkjer ei handling, prosess, eller tilstand. Døme på verb inkluderer «springe», som er ei handling, «vekse», som er ein prosess, og «leve», som er ein tilstand. Verb kan bøyast i tid: notid (presens), fortid (preteritum) og framtid (futurum). I tillegg har verb ei ubøygd form, kalla infinitiv, der vi set infinitivsmerket «å» framfor, som i «å vere».

Les for meg · Verb
4 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Identifisere og forklare dei ulike formene og bøyingsmønstra av verb på nynorsk, inkludert skilnaden mellom sterke og svake verb, og bruke denne kunnskapen til å bøye verb korrekt i presens, preteritum og framtid.
  2. 2Forstå bruken av infinitiv og infinitivsmerket «å», samt kjenne til kløyvd infinitiv og ulike mønster for vokalskifte i sterke verb.

5.1Sterke og svake verb

Det er viktig å merke seg at infinitivsmerket «å» høyrer med til ordklassa subjunksjonar. delast inn i to hovudgrupper: og . Desse gruppene høyrer stort sett til same gruppe både i bokmål og nynorsk. På nynorsk kan infinitiven ende på -a eller -e, til dømes «å lese» eller «å lesa». Vi finn òg det som blir kalla kløyvd infinitiv i norsk, som er eit fenomen der nokre verb endar på -a og andre på -e i infinitiv, til dømes «å kasta» og «å vere».

Svake verb har faste endingar i : -a, -te, -de, -dde. Til dømes «hoppa», «stupte», «levde», «snudde». Svake verb kan delast inn i fire grupper. , som «kaste», endar på -a i preteritum («i går dansa eg»), og på -ar i på nynorsk («no dansar eg»). På bokmål endar a-verb på -a eller -et i preteritum, og -er i presens.

, som «lyse» eller «leve», endar på -te eller -de i preteritum («lyste/levde») og -er i presens («lyser/lever»). I presens perfektum har desse verba endinga -t eller -d på bokmål, og -t, -d eller -dd/-tt på nynorsk («har lyst, har levd/levt, har greidd/greitt»).

Figur 5.1 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.

5.2Bøying av sterke verb

Sterke verb har ikkje eit fast bøyingsmønster slik som svake verb, og dei har ikkje ending i preteritum. Til dømes blir «springe» til «sprang» i preteritum på nynorsk. Mange sterke verb har vokalskifte, som «å fare» som blir til «fer» i presens, «for» i preteritum, og «har fare» i presens perfektum. Når det kjem til bøyinga av sterke verb i nynorsk, følgjer dei oftast eit mønster basert på vokalen i infinitiven. Verb med vokalen «i», som «skrive», blir bøygde etter mønsteret i - ei - i, som i «drive», «gripe», «rive», «sige», «skine», «skrike», «slite», «stige», «svike».

Verb med vokalen «y», som «bryte», blir bøygde etter mønsteret y - au - o, som i «fly(ge)», «fyke», «krype», «lyge», «nyte», «ryke», «smyge», «skyte», «stryke». Verb med vokalen «e», som «bere», blir bøygde etter mønsteret e — a — o, som i «rekkje», «skjere», «sleppe», «stele», «vere».

Verb med vokalen «e», som «lese», blir bøygde etter mønsteret e - a - e, som i «ete» (får å i preteritum), «drepe», «reke». Verb med trong o i preteritum, som «stod», blir bøygde som «stå» («fare», «slå», «ta/take», «vege», «vekse»).

Figur 5.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.

5.3Tider og former

Når ein skal bruke eit verb, er det nyttig å slå opp grunnforma (infinitiven) for å sjå korleis det blir bøygd. Ver merksam på at eit ord kan bety fleire ting, og kan høyre til ulike ordklassar. Tidene til eit verb viser når noko skjer, har skjedd, eller skal skje. Presens er notid, men kan òg brukast for å uttrykkje framtid. Preteritum er fortid, medan presens perfektum fortel at noko har skjedd.

Det finst to hovudtypar / former av verbet: bøygde (finitte) og ubøygde (infinitte) former. Dei er presens (notid), preteritum (fortid) og imperativ (bydeform). Dei er infinitiv, presens partisipp og perfektum partisipp.

Figur 5.3 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 12

Kva er eit verb?

  • Verb er ord som fortel oss kva nokon gjer, kva som hender, eller uttrykkjer ei handling, prosess eller tilstand.
  • Handling: springe
  • Prosess: vekse
  • Tilstand: leve
Neste: Verb kan bøyast i tid
Oppgåver · Punkt 5
Diskuter i gruppa

5.1Kva er eit verb, og kva rolle speler verb i setningar?

5.2Kan du gje døme på verb som uttrykkjer handling, prosess og tilstand?

5.3Korleis kan vi kjenne att verb i infinitiv, og kva er infinitivsmerket?

5.4Kva er forskjellen på sterke og svake verb når det kjem til bøyingsmønster?

5.5Kva kjenneteiknar bøyinga av svake verb i preteritum, og kan du gje døme på nokre slike verb?

5.6Kva er kløyvd infinitiv, og kan du gje eit døme på det?

5.7Korleis bøyer vi sterke verb som har vokalen «i» i infinitiv? Kan du gje eit døme?

5.8Korleis skildrar vi tidsaspektet i eit verb? Kva tider bruker vi for å uttrykkje noko som skjer no, har skjedd, eller skal skje?

5.9Kva er forskjellen på bøygde (finitte) og ubøygde (infinitte) former av verb?

5.10Kvifor er det viktig å vite korleis eit verb blir bøygd i nynorsk, og korleis kan ein finne ut av det?

Ferdig med punkt 5NesteHermeteikn
Punkt 6 · Eventyrleg

Hermeteikn

Hermeteikn er eit kraftig verktøy når ein vil utheve ein del av teksten eller vise at ein del av teksten skil seg frå resten. Hermeteikn er særleg nyttige for å framheve spesielle ordgrupper, setningar eller uttrykk som har ein særskild funksjon eller betydning i teksten.

Les for meg · Hermeteikn
2 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forklare og kunne bruke hermeteikn og kursivering for å framheve delar av ein tekst, samt forstå forskjellen på når det er mest hensiktsmessig å bruke kvar av desse verktøya.

6.1Korleis bruke hermeteikn

Ein brukar ved å plassere dei rundt den teksten ein vil framheve. Dei står framfor og etter den utskilde teksten, og det er ingen mellomrom mellom hermeteiknet og teksten det omkransar. Til dømes, i setninga "Han sa "gå vekk!" med ein hard tone," er "gå vekk!" den utskilde teksten, og det er framheva med hermeteikn.

Bruken av hermeteikn er eit visuelt grep som gjer det lett for lesaren å identifisere dei særskilde delane av teksten. Det er som å teikne eit bilete rundt noko spesielt, noko som gjer at det står fram i ein tekst.

Figur 6.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

6.2Hermeteikn eller kursiv?

Når ein skal velje mellom å bruke hermeteikn og , kjem det an på kva ein ønskjer å oppnå. Om ein ynskjer å noko i ein tekst, som eit viktig poeng eller eit , er hermeteikn ofte det beste valet. Dette er fordi dei visuelt skil seg ut meir frå resten av teksten enn kva kursivering gjer. Men om ein ynskjer å gi eit ord eller eit uttrykk ei subtil framheving, eller om ein ynskjer å indikere at eit ord eller uttrykk blir brukt på ein litt uvanleg måte, kan kursivering vere det beste valet.

Til slutt er det viktig å bruke hermeteikn og kursivering med omhug. Overbruk kan gjere teksten vanskeleg å lese og kan distrahere lesaren. Bruk desse verktøya til å hjelpe lesaren å forstå teksten betre, ikkje for å forvirre eller overvelde.

Figur 6.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 4

Når skal ein bruke hermeteikn?

  • Når ein vil framheve ein del av teksten.
  • Når ein vil vise at ein del av teksten skil seg frå resten.
Neste: Korleis brukar ein hermeteikn?
Oppgåver · Punkt 6
Diskuter i gruppa

6.1Kva er hovudfunksjonen til hermeteikn i ein tekst?

6.2Korleis brukar ein hermeteikn for å framheve ein del av teksten?

6.3Kan du gi eit døme på ei setning der hermeteikn blir brukt?

6.4Kvifor er hermeteikn eit viktig visuelt verktøy for lesaren?

6.5Kva er forskjellen mellom å bruke hermeteikn og kursivering?

6.6Når kan det vere best å bruke kursivering i staden for hermeteikn?

6.7Kva kan vere konsekvensane av å overbruke hermeteikn og kursivering i ein tekst?

6.8Korleis kan hermeteikn og kursivering hjelpe lesaren å forstå teksten betre?

6.9Kan du nemne eit tilfelle der det er mest hensiktsmessig å bruke hermeteikn?

6.10Korleis vil du forklare bruken av hermeteikn til nokon som aldri har brukt dei før?

Ferdig med punkt 6NesteBindestrek
Punkt 7 · Eventyrleg

Bindestrek

Ein bindestrek er eit viktig skiljeteikn i nynorsk, som har mange bruksområde. I samansette ord kan ein bruke bindestrek for å unngå misforståingar og lette lesinga. Når to eller fleire ord blir kombinerte for å danne eit nytt ord, kan bindestreken markere grensa mellom desse orda. Til dømes, i ordet «kaffi-kopp» viser bindestreken at orda høyrer saman, men også at dei beheld dei individuelle meiningane sine.

Les for meg · Bindestrek
2 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forstå og bruke bindestrek korrekt i nynorsk for å unngå misforståingar og auke lesbarheita i samansette ord og uttrykk.

7.1Bindestrek i samansette ord

Når ein brukar i , hjelper det også med til teksten. Det kan gjere det lettare å forstå meininga av orda, spesielt når dei er veldig lange eller komplekse.

Bindestreken skal ikkje ha mellomrom før eller etter seg. Så, i staden for «kaffi - kopp» skulle det vere «kaffi-kopp». Denne regelen gjeld i dei fleste tilfelle. Likevel er det eit par unntak til denne regelen. Nokre gonger blir bindestreken brukt for å unngå å repetere eit ord i ein samanheng. Til dømes, i uttrykket «søn- og helgedagar», indikerer bindestreken at «dagar» skal forståast å gjelde for både «søn» og «helge». I slike tilfelle kan det vere eit mellomrom etter bindestreken.

Figur 7.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

7.2Ein kort strek

Det er også viktig å merke seg at bindestreken er ein kort strek: -. Det er ikkje det same som ein lang tankestrek (—) eller ein tankestrek (–), som har ulike bruksområde.

Figur 7.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 4

Bindestrek i samansette ord

  • Brukt for å unngå misforståingar og lette lesinga. Døme: «kaffi-kopp».
  • Ingen mellomrom før eller etter bindestreken. Døme: «kaffi-kopp», ikkje «kaffi - kopp».
Neste: Unntak frå hovudregelen
Oppgåver · Punkt 7
Diskuter i gruppa

7.1Kva er hovudfunksjonen til ein bindestrek i nynorsk?

7.2Kvifor er det viktig å bruke bindestrek i samansette ord?

7.3Kan du gi eit døme på eit samansett ord som bruker bindestrek for å markere grensa mellom orda?

7.4Korleis bidreg bindestreken til betre lesbarheit i ein tekst?

7.5Kva er regelen for mellomrom før og etter ein bindestrek?

7.6Kva er eit unntak til regelen om bruk av bindestrek utan mellomrom, og kan du gi eit døme på det?

7.7Kva er forskjellen mellom ein bindestrek og ein tankestrek, og kva er deira ulike bruksområde?

7.8Korleis kan korrekt bruk av bindestrek hindre misforståingar i ein tekst?

7.9Kvifor er det viktig å skilje mellom ein kort bindestrek og ein lang tankestrek?

7.10Kva tyder det når ein seier at bindestreken bidreg til å skape klarheit i ein tekst?

Ferdig med punkt 7NesteTankestrek
Punkt 8 · Eventyrleg

Tankestrek

Tankestreken er eit mykje brukt skiljeteikn i det norske skriftspråket, inkludert både bokmål og nynorsk. Den er lengre enn bindestreken, og vert ofte brukt til å skape ein viss pause eller eit skilje mellom ulike delar av setningar. Ein tankestrek kan også indikere eit avbrot eller ei endring i tankegangen.

Les for meg · Tankestrek
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Identifisere og korrekt bruke tankestreken

8.1Mellomrom og konsekvent bruk

vert som regel brukt med mellomrom på begge sider i norsk. Dette er ein kontrast til engelsk, der det er vanleg å skrive tankestrek utan mellomrom på kvar side. I norsk set ein altså mellomrom både før og etter tankestreken for å skilje han frå dei omkringliggjande orda.

Ein viktig ting å hugse på når ein brukar tankestrek, er at han skal brukast konsistent. Det vil seie at dersom ein set mellomrom på begge sider av streken i ein tekst, bør ein gjere det same gjennom heile teksten. Tilsvarande, dersom ein vel å ikkje bruke mellomrom, bør ein vere med dette valet.

Figur 8.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

8.2Når brukar vi tankestrek?

Her er nokre døme på korleis ein kan bruke tankestrek i nynorsk:

1. For å indikere eit eller ei endring i tankegangen: «Eg tenkte at det ville regne i dag – men det ser ut til å bli sol.»

2. For å skape ein pause i ei setning: «Det er mange ting eg skulle ønske eg kunne endre – men det er ikkje alltid så enkelt.»

Figur 8.2 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

8.3Forklaringar og overbruk

3. For å setje inn ei forklaring eller ekstra informasjon: «Han hadde alltid hatt eit ønske om å reise – til fjerne land og ukjende stadar.»

4. Som eit alternativ til parentes: «Eg kjøpte eit nytt kamera – eit Nikon – i går.»

Det er viktig å merke seg at ein bør prøve å unngå overbruk av tankestrekar. Som med alle kan for mykje bruk gjere teksten vanskeleg å lese. Det kan også vere forvirrande for lesaren, spesielt dersom tankestreken vert brukt i staden for meir passande skiljeteikn som komma eller punktum.

Figur 8.3 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 3

Tankestreken

  • Er lengre enn bindestreken.
  • Vert brukt med mellomrom på begge sider i norsk.
  • Skal brukast konsistent gjennom heile teksten.
Neste: Bruksområde for tankestreken
Oppgåver · Punkt 8
Diskuter i gruppa

8.1Kva er hovudfunksjonen til tankestreken i norsk skrift?

8.2Korleis skil tankestreken seg frå bindestreken?

8.3Kvifor er det viktig å setje mellomrom på begge sider av tankestreken i nynorsk?

8.4Kan du gi eit døme på korleis tankestreken kan brukast for å indikere eit avbrot eller ei endring i tankegangen?

8.5Korleis brukar ein tankestreken for å setje inn ei forklaring eller ekstra informasjon i ei setning?

8.6Kva bør ein hugse på når ein brukar tankestrek for å sikre konsistens i teksten?

8.7Kvifor bør ein unngå overbruk av tankestrekar i ein tekst?

8.8Korleis kan tankestreken fungere som eit alternativ til parentesar i ein tekst?

8.9Kan du forklare forskjellen mellom bruken av tankestrek i norsk og engelsk?

8.10Kvifor er det viktig å bruke skiljeteikn som tankestreken riktig i skriftleg kommunikasjon?

Ferdig med punkt 8NesteReplikkar
Punkt 9 · Eventyrleg

Replikkar

Å skrive replikkar kan vere ei utfordring, men det er ein viktig ferdigheit å meistre for den som vil skrive drama, høyrespel eller skodespel. I slike sjangrar dominerer replikkar som regel, sidan dei er skrivne for å bli framførte munnleg.

Les for meg · Replikkar
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Bruke replikkar riktig i eigen tekst
  2. 2Meistre bruk av både hermeteikn og tankestrek for å markere direkte tale

9.1Kva er replikkar?

er ikkje berre tekst som skal seiast av . Dei er ein samtale mellom to eller fleire personar og gir oss moglegheita til å attgje ordrett det personane seier. Gjennom replikkar kan vi som skribentar formidle kva rollefigurane tenkjer, kva dei vil og korleis dei interagerer med andre. Gode replikkar kan hjelpe oss å drive handlinga framover, og det som blir sagt kan fortelje mykje om personane i handlinga.

Når du skriv replikkar, er det viktig å variere mellom fleire forteljemåtar. kan vere særs effektiv for å føre lesaren nærare karakterane og handlinga, men det kan også bli for mykje. Variasjon kan hjelpe til å halde lesaren engasjert og interessert.

Figur 9.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

9.2Hermeteikn

Det er to hovudmåtar å vise direkte tale på i ein tekst: hermeteikn og tankestrek. Hermeteikn er det mest vanlege.

Når du brukar hermeteikn, er det viktig å hugse nokre reglar. Spørjeteikn og utropsteikn står innanfor hermeteiknet, medan komma står utanfor. Det skal ikkje vere stor bokstav etter hermeteikn, med mindre det er starten på ei ny setning eller eit .

Figur 9.2 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

9.3Tankestrek og øving

Tankestrek kan også brukast for å markere direkte tale. Dette kan ofte gjere teksten meir dynamisk og gi ein annan rytme.

Når du brukar tankestrek, er det vanleg med linjeskift og ny tankestrek for å markere at ein ny person har ordet. Det skal vere mellomrom mellom tankestreken og sjølve replikken. Det blir tilrådd å bruke hermeteikn fordi dei gir ei klårare markering av direkte tale.

Det er verd å merke seg at å skrive replikkar er ein øvingsprosess. Jo meir du skriv, jo betre blir du, og etter kvart vil du finne din eiga stemme og stil. Så ikkje bli motlaus dersom dei første forsøka ikkje blir perfekte. Hald fram med å prøve, og hugs at ein god replikk kan vere nøkkelen til ein overtydande og engasjerande tekst.

Figur 9.3 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 5

Replikkar

  • Definisjon: Ein samtale mellom to eller fleire personar
  • Blir ofte brukt i drama, høyrespel og skodespel
  • Kan attgje ordrett det personane seier
Neste: Bruk av replikkar i tekstar
Oppgåver · Punkt 9
Diskuter i gruppa

9.1Kvifor er det viktig å meistre kunsten å skrive replikkar når ein skal skrive drama, høyrespel eller skodespel?

9.2Korleis kan replikkar hjelpe til med å drive handlinga framover i ei historie?

9.3Kva er forskjellen på å bruke hermeteikn og tankestrek for å markere direkte tale?

9.4Kan du forklare nokre grunnleggjande reglar for bruk av hermeteikn når ein skriv replikkar?

9.5Kvifor er det viktig å variere mellom ulike forteljemåtar når ein skriv replikkar?

9.6Kva er nokre utfordringar du trur ein kan møte når ein skriv replikkar for første gong?

9.7Korleis kan det å skrive replikkar gi oss innsikt i kva rollefigurane tenkjer og føler?

9.8Kan du gi eit døme på korleis ein replikk kan avsløre mykje om ein karakter i handlinga?

9.9Kvifor er det tilrådd å bruke hermeteikn framfor tankestrek for å markere direkte tale?

9.10Korleis kan øving i å skrive replikkar bidra til å utvikle din eigen stil som skribent?

Ferdig med punkt 9NesteÅ eller og
Punkt 10 · Eventyrleg

Å eller og

Når ein skriv på nynorsk, er det viktig å kjenne til reglane for korleis og når ein skal nytte «å» og «og».

Les for meg · Å eller og
3 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forstå og nytte reglane for bruk av «å» og «og» ved å identifisere og bruke dei korrekt i ulike setningar og uttrykk.

10.1Når skriv vi «å»?

Først skal vi ta føre oss «å». Dette ordet kan ha to ulike funksjonar i setningar, det kan vere eit eller eit . Som eit utropsord kan vi sjå det i bruk slik: «Å, kor fint det er ute i dag!» Her blir «å» nytta for å uttrykkje ei kjensle eller ei overrasking. Som eit infinitivsmerke står «å» framfor eit verb som er i infinitiv, altså til verbet. Døme på dette kan vere «å ete», «å springe», «å syngje».

Vi skriv også alltid «å» i , som til dømes «for å vinne» eller «ved å gjere».

I tillegg brukar vi «å» i nokre faste uttrykk. Her kan vi nemne døme som «å kjenne på», «å ta for seg» og «å sjå etter».

Figur 10.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

10.2Når skriv vi «og»?

Dernest skal vi sjå på «og». Dette ordet er ein , noko som vil seie at det bind saman like ord, eller setningar. Til dømes: «Eg likar eple og bananar», «Ho spring fort og lenge», «Eg skal reise til Bergen og besøkje ein venn».

Når vi bind saman fleire verb i infinitiv, brukar vi konjunksjonen «og». Om vi kan setje inn ordet «pluss» mellom verba, skal vi også nytte «og». Dømet her kan vere: «Eg skal jogge og trene styrke».

Vi brukar også alltid «og» etter presens partisipp, som i «Ho kom springande og ropte».

Figur 10.2 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

10.3Preteritumsprøva

Eit anna nyttig verktøy for å avgjere om ein skal nytte «å» eller «og» er preteritumprøva. Dette inneber at ein skal gjere hovudverba om til preteritum. Om begge (eller alle) hovudverba kan stå i preteritum, skal det vere «og» mellom dei. Til dømes: «Eg sit og les» blir «Eg sat og las». Men om eitt av verba kan stå i preteritum, og det som kjem sist må stå i infinitiv, skal det vere «å» mellom dei. Til dømes: «Eg prøvde å lage mat», ikkje «Eg prøvde og laga mat».

Å forstå korleis og når ein skal nytte «å» og «og» kan verke komplekst til å byrje med, men med øving og forståing av dei grammatiske reglane, blir det etter kvart enklare.

Figur 10.3 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 3

Bruk av «å»

  • Som eit utropsord
  • Døme: «Å, kor fint det er ute i dag!»
  • Som eit infinitivsmerke
  • Døme: «å ete», «å springe», «å syngje»
  • I preposisjonsuttrykk
  • Døme: «for å vinne», «ved å gjere»
  • I nokre faste uttrykk
  • Døme: «å kjenne på», «å ta for seg», «å sjå etter»
Neste: Bruk av «og»
Oppgåver · Punkt 10
Diskuter i gruppa

10.1Kan du forklare dei to ulike funksjonane til ordet «å» i nynorsk?

10.2Gi eit døme på ei setning der «å» blir nytta som eit utropsord.

10.3Kva er eit infinitivsmerke, og korleis nyttar vi «å» som eit infinitivsmerke i setningar?

10.4Kvifor skriv vi alltid «å» i preposisjonsuttrykk? Kan du gi eit døme?

10.5Kva er skilnaden mellom bruken av «å» og «og» når vi bind saman fleire verb i infinitiv?

10.6Korleis kan vi bruke preteritumprøva for å avgjere om vi skal nytte «å» eller «og» i ei setning?

10.7Kan du lage ei setning der du brukar «og» for å binde saman to like ord?

10.8Kva er presens partisipp, og kvifor nyttar vi alltid «og» etter presens partisipp? Gi eit døme.

10.9Forklar korleis bruken av «å» og «og» kan verke komplekst til å byrje med, men blir enklare med øving. Kan du gi eit konkret døme frå eigen erfaring?

10.10Kva er nokre faste uttrykk der vi brukar «å»? Kan du lage setningar med desse uttrykka?

Ferdig med punkt 10NesteEnkel og dobbel konsonant
Punkt 11 · Eventyrleg

Enkel og dobbel konsonant

Å skjøne korleis vi nyttar enkel og dobbel konsonant i det norske språket er viktig for å forstå skrivemåten vår.

Les for meg · Enkel og dobbel konsonant
2 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forstå og anvende reglane for bruk av enkel og dobbel konsonant

11.1Vokalar og konsonantar

I det norske alfabetet finn vi bokstavane (eller lydane) a, e, i, o, u, y, æ, ø og å, som er . Alle dei andre bokstavane vi brukar er . Ein inneber at vi har to like konsonantar rett etter kvarandre i eit ord, til dømes «appelsin» eller «katt».

Vokalar kan ha anten kort eller lang lyd. Ein måte å avgjere om vokalen i eit ord er kort eller lang, er å sjå på konsonantane som følgjer etter. I ord med ein dobbel konsonant vil vokalen alltid vere kort. Vi kallar slike ord for «sprett-ord», fordi dei er som ein ball som sprett raskt. Til dømes, i ordet 'sitt', er 'i'-en kort fordi det er to 't'-ar etter han.

På den andre sida, i ord med ein enkel konsonant, vil vokalen som regel vere lang. Vi kallar desse orda for «dra-ord», fordi deira lyd blir «drege» ut, liksom lyden når ein dreg ein strikk. Til dømes, i ordet 'mat', er 'a'-en lang fordi det berre er éin 't' etter han.

Figur 11.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

11.2Unntak og samansette ord

Men som i dei fleste språk, finst det unntak til denne regelen. Nokre småord, som «han», «skal» og «det», følgjer ikkje nødvendigvis denne konsonant-regelen.

For samansette ord, derimot, held vi fast ved regelen med dobbel konsonant, sjølv om det kjem ein annan konsonant rett etter. Til dømes, i ordet 'innkjøp', har vi to 'n'-ar, sjølv om det kjem ein 'k' rett etter.

Til slutt, når vi skriv eit ord som endar på 'm', brukar vi berre ein 'm' i slutten av ordet. Men når vi bøyer slike ord, som til dømes i 'lam – lammet', skriv vi to 'm'-ar i bøyingsforma.

Figur 11.2 KI-genererte bilete, brukte som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 4

Alfabetet i det norske språket

  • Vokalar: a, e, i, o, u, y, æ, ø og å
  • Konsonantar: alle andre bokstavar enn vokalane
Neste: Dobbel konsonant
Oppgåver · Punkt 11
Diskuter i gruppa

11.1Kva er forskjellen mellom enkel og dobbel konsonant i det norske språket?

11.2Kan du nemne nokre vokalar i det norske alfabetet?

11.3Kva er kjenneteiknet på eit ord med dobbel konsonant?

11.4Kvifor kallar vi ord med dobbel konsonant for «sprett-ord»?

11.5Kva skjer med vokallyden i eit ord som har ein enkel konsonant etter seg?

11.6Kvifor kallar vi ord med enkel konsonant for «dra-ord»?

11.7Kan du gi døme på småord som ikkje følgjer regelen for enkel og dobbel konsonant?

11.8Kva skjer med reglane for dobbel konsonant når vi har samansette ord?

11.9Korleis handterer vi ord som endar på 'm' når dei blir bøygde?

11.10Kan du gi døme på eit ord med dobbel konsonant og forklare kvifor det er slik?

Ferdig med punkt 11NesteForenkle dobbel konsonant
Punkt 12 · Eventyrleg

Forenkle dobbel konsonant

I nynorsk er det vanleg å bruke doble konsonantar i visse situasjonar, men det kan også vere fornuftig å forenkle desse i andre tilfelle. Av og til fjernar vi éin av dei doble konsonantane for å gjere ordet enklare.

Les for meg · Forenkle dobbel konsonant
2 min lesingKort oppsummertDiskuter i gruppa
Dette skal du lære
  1. 1Forstå og anvende reglane for bruk og forenkling av doble konsonantar

12.1Bøygde og samansette ord

Når det gjeld bøygde ord, bruker vi som regel ikkje dobbel konsonant framfor ein annan konsonant. Men språk er ikkje alltid konsekvent, og det finst frå denne regelen. Til dømes, for å unngå forvirring mellom liknande ord, kan vi behalde dobbelkonsonanten. Slik skil vi mellom 'fullt' (av 'full') og 'fult' (av 'ful', som tyder lur).

Når det gjeld , beheld vi dobbeltkonsonanten når vi legg til ein -s. Når vi derimot set saman to ord, som 'kaffi' og 'kopp', får vi 'kaffikopp' der dobbeltkonsonanten blir behalden.

Figur 12.1 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.

12.2Tre like konsonantar

I tilfelle der det blir tre like konsonantar ved sida av kvarandre, fjernar vi vanlegvis den eine konsonanten for å ordet. Vi kan til dømes endre 'villaks' til 'vill-laks' eller 'toppunkt' til 'topp-punkt'.

Til slutt er det verd å merke seg at vi beheld dobbeltkonsonant i ord som sluttar på -dom, -heit, -ferdig, -sam, -skap og -leik. Så 'trolldom', 'sannheit', 'rettferdig' og 'mannskap' beheld alle dobbeltkonsonanten.

Desse retningslinjene kan vere til stor hjelp for å forstå korleis vi kan forenkle bruken av dobbel konsonant i nynorsk. Men det er viktig å hugse på at språk er , og lokale og individuelle variasjonar kan oppstå.

Figur 12.2 KI-generert bilete, brukt som illustrasjon.
Repetisjon

Kort oppsummert

1 av 6

Fjerning av ein konsonant

  • Ta bort éin av dei doble konsonantane for å forenkle ordet.
Neste: Ikkje dobbel konsonant i bøygde ord
Oppgåver · Punkt 12
Diskuter i gruppa

12.1Kvifor er det viktig å bruke doble konsonantar i visse situasjonar i nynorsk?

12.2Kan du forklare eit tilfelle der vi fjernar éin av dei doble konsonantane for å gjere eit ord enklare?

12.3Kva er hovudregelen for bruk av dobbel konsonant i bøygde ord?

12.4Kva er eit døme på eit unntak frå regelen om dobbel konsonant framfor ein annan konsonant?

12.5Korleis handterer vi genitivsformer når det gjeld dobbel konsonant?

12.6Kan du gje eit døme på korleis vi set saman to ord og beheld dobbelkonsonanten?

12.7Kva gjer vi når tre like konsonantar kjem ved sida av kvarandre i eit ord?

12.8Kvifor beheld vi dobbelkonsonanten i ord som sluttar på -dom, -heit, -ferdig, -sam, -skap og -leik?

12.9Kva er verdien av å kjenne til desse retningslinjene for bruk av doble konsonantar i nynorsk?

12.10Korleis kan lokale og individuelle variasjonar påverke bruken av doble konsonantar i nynorsk?

Ferdig med punkt 12Til toppen
Eventyrleg – oversikt over opplegget
Eventyrleg – oversikt over opplegget
Lærarpakke

Eventyrleg

Norsk · iNorskenPunkt 1–12
I pakken
PresentasjonarPowerPoint og PDF, med lærarnotat – éin for kvar del
ArbeidshefteOppgåver, faktaboksar og sjølvvurdering til kvar del
Test deg sjølvFleirvalstest til kvar del – òg til Microsoft Forms
TemavurderingFleirvalstest for heile temaet og skriftleg prøve
Fasit til lærarenMed poengtolking, og fasit til temaheftet
Nynorsk og bokmålLisens for éin lærarNedlasting rett etter kjøp
Lærarinnhald

Ressursar for lærarar

Bruk tildelt passord for tilgang til temaspørsmål, omgrep, oppgåver, aktivitetar og ulikt vurderingsmateriale.

Grafikk, lyd, web, film, foto og læremiddel.

01

Område

02

Skule

03

Kontakt

04

Følg

© 2026 ™media · Org.nr. 987 740 728 MVAForetakPersonvernInformasjonskapslar

Grafikk, lyd, web, film, foto og læremiddel.

01

Område

02

Skule

03

Kontakt

04

Følg

© 2026 ™media · Org.nr. 987 740 728 MVAForetakPersonvernInformasjonskapslar

Grafikk, lyd, web, film, foto og læremiddel.

01

Område

02

Skule

03

Kontakt

04

Følg

© 2026 ™media · Org.nr. 987 740 728 MVAForetakPersonvernInformasjonskapslar